İçeriğe geçin
Duygu Raporu bir Misa projesi Abone olun

8 Kasım 2026

söyleseydin yapardım

“Bazı işler yapılmadan önce birinin aklına gelir; o akılda ne kadar yer tuttukları pek konuşulmaz.”

Merhaba sevgili okur, nasılsınız?

Bir ev düşünün. Deterjan bitmiş, ay sonunda bir ödeme var, dolaptaki yemek yarına kalırsa bozulacak. Evde yaşayan iki kişiden biri bunların hepsini biliyor. Diğeri de gayet iyi niyetle soruyor: Yapmamı istediğin bir şey var mı? Cevap gelmeyince şaşırıyor. Yardım teklif ettik, yine yaranamadık. İnsan ilişkileri gerçekten çok zor, diye düşünüyor. Deterjanın nerede durduğunu da henüz bilmiyor olabilir.

Bu sorunun içinde güzel bir istek var: Bir işin ucundan tutmak. Fakat işin nerede başladığı konusunda anlaşamamış olabiliriz. Marketten deterjan almak görünen kısmı. Azaldığını fark etmek, listeye yazmak, alınmazsa ertesi gün neyin aksayacağını düşünmek de birinin zamanını kaplıyor. Sonra o kişi, yapılan işleri sayarken bunları söylemeyi unutuyor. Çünkü ortada gösterilecek bir sonuç yok. Deterjan hâlâ alınmamış. Yorulmuş ama ne yaptı ki?

Sürekli hatırlayan insanın yorgunluğu bazen böyle görünmezleşiyor. Aklı, kendi yaptığı iş bitince rahat etmiyor. Başkasının üstlendiği şeyin de yapılıp yapılmadığını takip ediyor. Birlikte otururken yarının eksiklerini düşünüyor. Öteki kişi ise kendisine söyleneni yaptığı için sorumluluğunu yerine getirdiğine inanıyor. İkisi de akşamı kendi tarafından anlatınca hikâyeler birbirine pek benzemiyor.

Burada hemen kişilik tahliline girişmek istemiyorum. Birine düzenli, ötekine dağınık deyince mesele çözülmüş olmuyor. Kimin neyi öğrenmek zorunda kaldığına da bakmak gerek. Çocukluğundan beri sofrayı gözetmesi beklenen insanla, sofraya çağrılan insan aynı ayrıntıları fark etmeyebilir. Yetişkinlikte bu farkı değişmez bir huy gibi korumak ise birlikte yaşadığımız kişiye pahalıya gelebilir.

Bir de şu var: Her ayrıntının aynı biçimde yapılmasını isteyen kişi, devretmekte zorlanabilir. Havlunun katlanışından çantanın hazırlanışına kadar kendi usulünü tek doğru sayabilir. Bir işi üstlenen insana hareket edecek yer bırakmak gerekir. Fakat bunu söyleyince bütün dengesizliği titiz kişinin kontrol merakına bağlamayalım. Bazen biri gerçekten sürekli unutuyor, diğeri sonuçlarını toparlıyor. Unutanın rahatlığı, hatırlayanın emeğiyle sürüyor.

Galiba “yardım” kelimesini biraz kurcalamamız gerekiyor. Birlikte yaşadığımız evde birbirimize yardım ederken evin asıl sorumlusu kim oluyor? Birimiz yönetiyor, ötekimiz uygun oldukça katılıyor mu? Yardım eden kişi yaptığı her şeyin ayrıca fark edilmesini beklerken, sürekli yapanın emeği nasıl olup da evin doğal işleyişine karışıp kayboluyor?

Böyle yazınca elimde çizelgeyle evleri denetlemeye çıkacakmışım gibi oldu. Niyetim bu değil. Her ilişkinin imkânları, çalışma saatleri, sağlık koşulları farklı. Bazen birimiz çok daha fazlasını üstlenir. Adalet her gün aynı sayıda tabak yıkamakla ölçülmeyebilir. Yine de bu farkın konuşulabilmesi, fark olarak görülebilmesi mühim. Mecburiyet diye başlayan düzen, bir süre sonra birinin karakteri sanılabiliyor.

Belki bir işi paylaşırken yalnızca son hareketini paylaşmamak gerekir. Alışverişi üstlenmek, ne alınacağını da düşünmek olabilir. Randevuyu üstlenmek, tarihini hatırlamayı da içerebilir. Böylece öteki insanın zihninde gerçekten biraz yer açılır. Verilen görevi tamamlamanın ötesinde, o konuyu bir süre onun düşünmesine gerek kalmaz. Bazen aranan ferahlık tam burada.

Sevgili okurlar, birlikte sürdürdüğünüz hayatın hangi ayrıntıları hep aynı insanın aklında duruyor? Bir işi bütünüyle üstlenseniz, sevdiğiniz kişinin zihninden hangi düşünce eksilebilirdi?